Posted in Պատմություն, Uncategorized

Հետազոտական աշխատանք. Սառնաղբյուրի ճակատամարտը

Սառնաղբյուր գյուղը գտնվում է Շիրակի մարզում նախկինում այդ գյուղը կոչվել է Սոգյութլու: Գյուղի` կարծես ձեռքի ափի մեջ գտնվող հարթ տարածքները հարուստ են լեռնային բուսական աշխարհի բազմազանությամբ, իսկ գյուղը շրջափակող լեռներն աչքի են ընկնում վեհությամբ ու առնականությամբ: Սակայն այստեղ էլ է նրանց հասել թուրքի վայրագ ձեռքը, բայց սառնաղբյուրցիները չեն արժանացել իրենց նախնիների դառը ճակատագրին, այլ տոկունությամբ մաքառելով վրեժխնդիր են եղել նրանց հանդեպ կատարված ոճրագործության համար:

44543

1918 թ. մայիսի 16-ից 22-ը Սառնաղբյուր գյուղի մերձակայքում հաղթական ճակատամարտ տեղի ունեցավ: Դրա շնորհիվ բազմահազար հայեր փրկվել են վերահաս կոտորածից, ապահովվել է Բաշ Ապարանի թիկունքն ու հաղթանակը թուրքերի դեմ:

1918 թվականի մայիսին Անդրկովկասյան Սեյմի նախագահ Գեգեչկորին թուրքերին հանձնել է Արդահանը, Արդվինը, Սարիղամիշը և ընկել է Կարսը: Թուրքերը գրավում էին Ալեքսանդրապոլը և շարժվում են դեպի Երևան ու Թիֆլիս: Թուրքերը որոշում են ոչնչացնել նաև Արևելյան Հայաստանի հայությանը: Բոլշևիկյան Ռուսաստանը Կովկասյան ճակատից հանել է զորքերը՝ թուրքերի հետ կնքելով Բրեստի հաշտության պայմանագիրը: Անտանտ դաշինքի երկրները չեն կարող աջակցել վրաց մենշևիկները Վրաստանը հանձնել են գերմանացիներին ու Հայաստանը միայնակ թողել թուրքերի դեմ, Կովկասի թաթարները պատրաստվում են աղ ու հացով դիմավորել ավագ եղբորը: Հայ ժողովուրդը մենակ էր մնացել դարավոր ոսոխի դեմ: Ռուսական զորքի մնացորդներն անկանոն նահանջում են: Դեպի Երևան ու Թիֆիլիս տանող ճանապարհները լիքն էր գաղթականներով և խուճապ էր բարոյալքում:

16-22¬ը գյուղում տեղի ունեցած հաղթական ճակամարտը իրավամբ դասելով Սարդարապատի, Բաշ¬Ապարանի, Ղարաքիլիսայի հերոսամարտերի շարքին£ Գրքում նկարագրվում են գյուղում խորհրդային կարգերի հաստատումից հետո անգրագիտության վերացման ուղղությամբ տարվող աշխատանքները, կոլեկտիվացման գործընթացում կամավորական սկզբունքների խախտման, 1937 թ. բռնությունների դեմ տարվող պայքարը, նաև Երևանում 1940 թ. երկրորդ կեսին կառուցապատման ուղղությամբ կատարվող բարեփոխումները: Ժողովածուում տեղ են գտել նաև Հայրենական մեծ պատերազմին, ետպատերազմյան տարիներին վերաբերող հուշերը£ Նկարագրվում է նաև հեղինակի սերտ կապը իր գերդաստանի ակունքի` Սառնաղբյուրի հետ, նրա ջանքերով եկեղեցու վերակառուցման, Մեծ հայրենականում զոհվածների հուշարձանի կառուցման, գյուղի բարեկարգման և շատ ու շատ այլ աշխատանքների մասին:

Թուրքերին հանկարծակիի բերելու համար, նրանց ապակողմնորոշելու նպատակով որոշվում է բնակիչներից քաջ եւ անվախ կանանց եւս թողնել գյուղում` տպավորություն ստեղծելով, թե զբաղվում են տնտեսությամբ: Այդպիսի պատրանք ստեղծելու նպատակով գյուղում է թողնվում նաեւ առանց այդ էլ սակավաթիվ անասունների մի մասը: 1918 թ. մայիսի 16-ին թուրքական մի ջոկատ` 13 ասկյարներից բաղկացած, Ալի փաշայի գլխավորությամբ հին գերեզմանոցի կողմից հայտնվում է Սոգյութլիի տարածքում: Նախօրոք ունեցած պայմանավորվածության համաձայն` գյուղացիներից Հենցու Տիգրանը, Բղդոյի Հարութը, Ասլանի Քերոբը աղ ու հացով դիմավորում են թուրքերին: Փաշային տեղավորում են Հովեյ «Օթախում», իսկ ասկյարներին` Հովեյ Օդայում: Թուրքերին դիմավորելուց հետո դիմադրության կազմակերպիչներն անցնում են բուն ծրագրի իրականացմանը:

Սառնաղբյուրցի Ռուդիկ Գեւորգյանին հաջողվել է  85 տարի անց արխիվային փաստաթղթերով հաստատել հոր եւ համագյուղացիների պատմածներն ու թողած գրառումներն այն մասին, որ մայիսի 16-ից 22-ը տեղի է ունեցել հաղթական ճակատամարտ թուրքերի դեմ: Եվ այսուհետ հիշատակելով Սարդարապատը, ԲաշԱպարանը, Ղարաքիլիսան` պետք է նշել նաեւ Սոգյութլիի գոյապայքարը, որը ոչ միայն փրկեց տասնյակ հազարավոր հայերի սրի քաշվելուց, այլեւ կռվի մեջ քաշելով թուրքական ուժերի մի մասին` իր նպաստը բերեց Սարդարապատի ճակատամարտի հաղթանակին:

Իմ կարծիքը

Իմ կարծիքով այս ճակատամարտը շատ մեծ դեր է խաղացել  պատմության մեջ: Հայերը խիզախ էին դրա համար էլ մենք հպարտ ենք Հայաստանով: Եթե այս ճակատամարտը չլիներ, մենք չեինք հպարտանանա Հայաստանով և չեինք լինի:

Աղբյուրներ`

  1. Սառնաղբյուրի ճակատամարտի մասին

2. ՍԱՌՆԱՂԲՅՈՒՐ. ՀԱՂԹԱԿԱՆ ՀԵՐՈՍԱՄԱՐՏԸ

3.  Սառնաղբյուրի 7-օրյա գոյամարտը

Խորհրդատու ուսուցիչ` Աշոտ Տիգրանյան

Advertisements
Posted in Աշխարհագրություն, Uncategorized

Բուսաբուծություն

  1. Որո՞նք են բուսաբուծության զարգացման նախադրյալները:

Բուսաբուծության զարգացման նախադրյալներն են՝  մաքուր ջուրը, բարենպաստ պայմանները, արևը, հողը և այլն:

2. Ի՞նչ կապ ունի բուսաբուծությունը տնտեսության մյուս ճյուղերի հետ:

Բուսաբուծությունը սերտ կապված է տնտեսության ճյուղերի հետ: Բուսաբուծությունը գյուղատնտեսության մի մասն է կազմում և ինչպես նշել էինք անցյալ դասին գյուղատնեսությունը արդյունաբերությանը հումք է տալիս բուսաբուծությունն էլ նույնպես:

3. Նշեք հետևյալ բույսեր մշակող առաջատար երկրները.
բրինձ-Ճապոնիա

ցորեն-?

բամբակ-Հնդկաստան

թեյ- Չինաստան

սուրճ կակաո-?

խաղող-?

եգիպտացորեն-?

Posted in Կենսաբանություն, Uncategorized

Տափակ որդերի

Ներքին օրգաններն ընկղմված են պարենքիմայի մեջ։ Այդ պատճառով տափակ որդերին հաճախ անվանում են պարենքիմային։ Ցածր աստիճանի կազմավորված կենդանիներ են։ Տափակ որդերն առաջին կենդանիներն են, որոնց մոտ երևան են եկել մարմնի երկկողմ համաչափությունը, մարսողության և արտաթորության օրգանները։

220px-Pseudoceros_dimidiatus

Սրանց մոտ առաջին անգամ դիտվում է նաև կենդանու վարքագիծը կարգավորող կենտրոնական նյարդային ապարատ՝ զույգ ուղեղային հանգույցներ գլխուղեղ։ Վերջիններից սկիզբ են առնում երկայնակի նյարդային բներ, որոնք միանում են իրար լայնակի նյարդային թելերով։

Posted in Անգլերեն, Uncategorized

Home task 26.02.18

Hello my dear Lusine. So, I’m in India.it is very interesting, but very dirty here. I’m in Delhi. I want to see the Taj Mahal. In pictures I have seen it and it is very beautifull. In India I have eaten indian foods` Jalebi, Samosa and others…

In here there are many Temples. People pray there. They have many Traditions. For exemple`

Wemen are fasting for their husbands.

Posted in Русский 2016-2017, Uncategorized

Домашнее задание 26.02.2018

Мальчику было одиннадцать лет. Он решил накопить деньги в кассе. Каждый день, когда ему давали копейки, он бросал их в кассу. Приближался новый год. Он хотел купить себе подарок коньки. Он каждый день думал о своих деньгах. Он даже взвесил кассу. И вот пришел долгожданный день. Он взломал кассу. Там было много денек, но все копейки. Он хотел обменять копейки на бумажные деньги. Он попросил бабушку помочь ему и бабушка согласилась Мальчик ждал когда бабушка принесет деньги. На следующий день он узнал, что бабушка заболела и ее увезли в больницу. Мальчик волновался очень, но не за бабушку, а за свои деньги. Там было двенадцать рублей. Через два дня отец и мальчик поехали в больницу навестить бабушку. Мальчик думал, что бабушка забыла про его деньги. В больнице бабушка ничего не сказала, но вечером она позвонила и сказала, чтобы мальчик пришел и забрал свои деньги. Мальчик забрал деньги но оставил их в трамвае в рукавицах.

 

Տղան տասնմեկ տարեկան էր: Նա որոշեց փող հավաքել գանձատուփի մեջ: Ամեն օր, երբ իրեն մետաղադրամ էին տալիս, նա գցում էր այն իր գանձատուփի մեջ: Մոտենում էր նոր տարին. Նա ուզում էր իր համար չմուշկներ գնել որպես նվեր: Նա ամեն օր մտածում էր իր փողերի մասին: Նա նույնիսկ կշռում էր գանձատուփը: Եվ վերջապես եկավ երկար սպասված օրը: Նա կոտրեց գանձատուփը: Այնտեղ շատ փող կար, բայց բոլորը մետաղադրամներ էին: Նա ուզում էր փոխանակել դրանք թղթադրամներով: Տղան սպասում էր, որ տատիկը փողը կբերի: Հաջորդ օրը նա իմացավ, որ տատիկը հիվանդացել է և նրան հիվանդանոց են տարել: Տղան անհանգստանում էր, բայց ոչ թե տատիկի, այլ իր փողի համար: Երկու օր հետո հայրը և տղան գնացին հիվանդանոց այցելելու տատիկին: Տղան մտածում էր, որ տատիկը մոռացել է փողի մասին: Հիվանդանոցում տատիկը ոչինչ չասաց փողերի մասին, բայց երեկոյան զանգեց և ասաց տղային, որ գա և վերցնի փողը: Ետդարձի ճանապարհին տղան փողը թողեց տրամվայում ձեռնոցի մեջ:

Posted in Մայրենի, Uncategorized

Իտալական գրականություն

Դինո Բուցատի — 1906 — 1972թթ.

Առնետները

Իմ կարծիքը

Ես կարծում եմ, որ այս պատմվածքը ասում էր, որ երբ մարդ իրենից թույլերին ճնշում է կգա մի ժամանակ, որ թույլը քեզ կճնշի:

Երգը պատերազմի

Իմ կարծիքը

Իմ կարծիքով զինվորաները համառորեն իրենց երգն էին ընտրում և երգում, բայց իրենց համառի տակ ճակատագիր կար:

Ճագարներ լուսնի տակ

Մարդու կյանքում միշտ դժվարություններ է եղել և միշտ էլ կլինի: Բայց կան մարդիկ ովքեր ընտրում են այնպիսի ճանապարհ, որտեղ չկան թակարդներ: Դա սերն է բոլորի հանդեպ: Բայց ես բոլորին չե, որ սիրում եմ…

Կորսված օրերը

Կան բաներ, որոնք մարդին չեն կարևորում դրանց առժևորությունը, բայց դրանք կյանքի մի մասն են կազմում:

Մարդը, որ ուզեց ապաքինվել

Մի պատմություն, որը կազմում է կյանքիս մեկ հինգերորդ մասը

Ազնվական եղիր ու մի ըմբոշխնիր կյանքի բարիքները: Այս իմ խոսքերի վրա այնքան լաց կուգաս: Կգա…իհարկե մի օր կգա ու կտեսնես թե ինչպես ես սատանի նման վառել հին ու ամենակարևոր օրերը: Կամ թե չէ զսպել ես քեզ չվառել դրանք և ուժեղ գտնվել դրանց հանդեպ: Ինչպիսի երջանկություն և ինչպիսի կորցրած երջանկություն, որ ստիպեց ինձ անել դա, կամ թե չէ անմտածունակ ու միամիտ եղա, որ թողեցի փաղցնեն կյանքիս մանկության երջանկության ամենապարզ, բայց ինձ համար ամենաթանկ օրերը: Ինչպես կարողացա… Ինչքան միամիտ եղա այդ պահին: Հիմա չկա այն օրը, որ տուն մտնելուն պես ցատկում էին գիրկս և լիզում: Դու էիր, որ տղուր պահերին կարիքդ էի զգում: Միգուցե տխրությունս հենց քո պատճառով էր, դրա համար: Հիմա կարող էիր կողքիս լինել եթե չթողեի քեզ գնալ: Գնալ կյանքի պարզ ու ձանձրալի ճանապարհով: Ոչինչ հիմա ուրախ եմ, որ ապրում ես իմ սրտում, բայց ոչ ուժով քո նախկին: Դեռ սիրում եմ քեզ տակավին իմ շունիկ, բայց չեմ զգա այն օրերը , որ ապրում էիր հենց իմ կողքին: Արցունքներս ջրհեղեղ էին դարձել երբ զգացի, որ կամաց կամաց հեց առաջին վարկյանից, որ հանդիպեցի քեզ Շունս: Իմ Ռեմբո: Կարծես փարվանա լիճն էր ծփում հստակ ինչպես արտասունք: Դու ես մեղավոր: Դու չպետք է գնայիր ինձնից հեռու այնքան հեռու ես, որ չեմ զգում քեզ: Չէ… Ես եմ մեղավոր Ես եմ թողել նրան, ես եմ ստիպել նրան հեռանալ այստեղից: Այնքան ստիպեցի նրան վնգստալ: Նա ինձ իր տերն էր համարում և սիրում: Երբ ես հեռանում էի նրանից այնքան էր լաց լինում, կարծես նրա մայրը լինեի: Միգուցե կարելի է հեռացնել այսքան մոտ գտնվող բարեկամների, բայց սիրող բարեկամների: Ամեն օր ես նրա հետ կռվում էի նա ինձ էր կծում, ես նրա վրա բարկանում էի: Տունը ամբողջությամբ տակն ու վրա էի անում, որ հանեմ նրա բերանից այն ուտելիքը կամ այն ինչ-որ վերցրել էր գետնից և ուտում: Ինչու եմ արդարանում եթե ես եմ մեղավոր: Ստացվում է ես դուրս եկա որպես մեղավոր, բայց տարօրինակն այն էր, որ միայն ես եմ ինձ մեղավոր համարում: Այլևս չեմ զգում քեզ: Ինչու չեմ զգում: Մինչև այս պահը այնպես էի զգում քեզ կարծեղ կողքիս լինեիր: Բայց իրականում կողքիս չէիր: Հեռու էիր ինձնից այնքան ինչքան սերը ատելությունից, պայքարը հիասթափությունից:

Թարգմանում ենք ԲՈՒՑԱՏԻ

Posted in Անգլերեն, Uncategorized

Home task 25.02.2018

Hello my dear Lusine. So, I’m in India.it is very interesting, but very dirty here. I’m in Delhi. I want to see the Taj Mahal. In pictures I have seen it and it is very beautifull. In India I have eaten indian foods` Jalebi, Samosa and others…

www.usnews

In here there are many Temples. People pray there. They have many Traditions. For exemple`

Wemen are fasting for their husbands.

Posted in Русский 2016-2017, Uncategorized

Домашнее задание 25.02.2018

За то, что только раз в году бывает май,
За блеклую зарю ненастного дня
Кого угодно ты на свете обвиняй,
Но только не меня, прошу, не меня.

Этот мир придуман не нами,
Этот мир придуман не мной.
Этот мир придуман не нами,
Этот мир придуман не мной.

Придумано не мной, что мчится день за днем,
То радость, то печаль кому-то неся.
А мир устроен так, что все возможно в нем,
Но после ничего исправить нельзя.

Этот мир придуман не нами,
Этот мир придуман не мной.
Этот мир придуман не нами,
Этот мир придуман не мной.

Один лишь способ есть нам справиться с судьбой,
Один есть только путь в мелькании дней.
Пусть тучи разогнать нам трудно над землей,
Но можем мы любить друг друга сильней.

Этот мир придуман не нами,
Этот мир придуман не мной.
Этот мир придуман не нами,
Этот мир придуман не мной. (2 раза)

Posted in Կենսաբանություն, Uncategorized

Հիդարայի Կառուցվածք

Հիդարայի մարմինը գլանաձև է, մարմնի առաջնային մասում գտնվում է բերանը, շրջապատված ծաղկապսակով, որը ունի 5-12 շոշափուկ։ Մարմնի հետին մասում գտնվում է ներբանը, դրա շնորհիվ նա շարժվում է և կպչում է ինչ-որ բանի։ Հիդրան ունի ճառագայթային սիմետրիա: Սիմետրայի առանցքը միացնում է մարմնի երկու բևեռները՝ բերանային բևեռը, որտեղ գտնվում է բերանը, և հետին բևեռը, որտեղ գտնվում է ներբանը։